ABD müdahalelerinin kronolojisi
“Özgürlük ve demokrasi” söyleminin arkasındaki gerçekler
ABD 20. yüzyılın ortalarından başlayarak bugüne kadar dünya çapında doğrudan ya da istihbarat örgütleriyle, NATO aracılığıyla, ülkelerdeki işbirlikçileri eliyle dolaylı olarak çok fazla darbe, işgal ve saldırı gerçekleştirdi. Bunların neredeyse hepsinde ortak bir gerekçe olarak da özgürlük ve demokrasiyi gösterdi. ABD için saldırdığı ülkeler diktatörlük altında yönetiliyor, saldırıdan sonra da özgürleşiyordu. Bugün ABD’nin bu yalanı medya kanallarıyla, Hollywood’uyla, dijital içerik üreticileriyle vs. yaygınlaştırılıyor ve gerçek zannedilebiliyor.
Gelin bu yalanın arka planına bir kaç örnekle birlikte bakalım
Japonya – Atom Bombası
İkinci Dünya Savaşı’nın son günlerinde, Hiroşima ve Nagasaki şehirlerine ABD tarafından atom bombası atıldı. Resmi gerekçe, savaşı hızlıca bitirmek ve Amerikan kayıplarını önlemekti. Sonuçta yüz binlerce sivil hayatını kaybetti ve Japonya, ABD tarafından yazılan bir anayasayla ABD’nin askeri korumasına bağımlı hale getirildi.
İran – Ajax Operasyonu
Başbakan Muhammed Musaddık’ın petrol endüstrisini millileştirmesine karşı, CIA ve MI6 tarafından düzenlenen bir darbe (Ajax Operasyonu) gerçekleştirildi. Şah’ın mutlak gücüne dönüş, 1979 İslam Devrimi’ne giden yolu açan otoriter rejimi yeniden tesis etti.
Guatemala Darbesi
United Fruit Company isimli bir ABD şirketinin topraklarını etkileyen tarım reformlarına karşı, CIA tarafından desteklenen bir darbe, demokratik yollarla seçilmiş Başkan Jacobo Árbenz’i devirdi. Bu, 36 yıl süren ve yerli halka yönelik soykırım boyutlarına varan şiddetin yaşandığı bir iç savaşın başlangıcı oldu.
Vietnam Savaşı
Tonkin Körfezi Olayı’nı gerekçe gösteren ABD, Vietnam’a doğrudan müdahale etti. “Komünizm yayılmasını durdurmak” için yürütülen savaş, 3 milyondan fazla insanın (büyük çoğunluğu Vietnamlı sivil) ölümüne, ülkenin fiziksel ve sosyal yapısının büyük yıkımına yol açtı.
Endonezya Katliamı
ABD’nin desteklediği General Suharto’nun askeri darbesi, bir “komünist temizlik” hareketini başlattı. Tahmini 500.000 ila 1 milyon arasında komünist olduğu iddia edilen kişi, sendikacı, entelektüel ve etnik azınlık katledildi. Suharto’nun 30 yıllık diktatörlüğü başladı.
Şili Darbesi
Sosyalist Başkan Salvador Allende’yi deviren General Augusto Pinochet liderliğindeki askeri darbe, CIA’nın aktif desteğiyle gerçekleşti. Darbe, binlerce insanın kaybedilmesi, sistematik işkence ve neoliberal ekonomi politikalarının zorla uygulanmasıyla karakterize edilen 17 yıllık bir diktatörlük getirdi.
Afganistan Müdahalesi
Afganistan’daki Sovyet askeri varlığına karşı CIA, İslamcı grupları (el-Kaide’nin kökeni de dahil) silahlandırdı ve finanse etti. Sovyetler çekildikten sonra bu grupların birbirleriyle savaşı, ülkeyi istikrarsızlığa sürükledi ve Taliban’ın iktidara yükselmesine zemin hazırladı.
Irak – Körfez Savaşı ve İşgal
1991’de Kuveyt’in işgaline karşı başlatılan Körfez Savaşı ve sonrasında uygulanan yıkıcı ambargo, yüz binlerce sivilin ölümüne neden oldu. 2003’te “kitle imha silahları” iddiasıyla (sonradan asılsız çıktı) başlatılan işgal ise bir mezhep savaşına ve IŞİD gibi aşırılıkçı grupların ortaya çıkmasına yol açtı.
Libya Müdahalesi
BM Güvenlik Konseyi’nin “uçuşa yasak bölge” kararını, Kaddafi rejimini devirmek için genişleten NATO müdahalesi, ülkeyi kontrolsüz bir iç savaş, aşiret çatışmaları ve fiili bölünmüşlük durumuna sürükledi.
Suriye Müdahalesi
Suriye’de başlayan protestolar bahane edilerek İslamcı gruplar ABD tarafından silahlandırıldı. Türkiye’yle birlikte Eğit-Donat projeleri hayata geçirildi. ABD tarafından desteklenen şeriatçı HTŞ iktidarı ele geçirdi. Suriye ABD’nin ekonomik ilişkilerine dahil edilmeye başladı.